Jarda Demčák

To ważny i niepokojący sygnał: zmiany klimatu już teraz wpływają nie tylko na pogodę i ekosystemy, ale też na nasze organizmy. Jeśli analiza próbek z 1999–2020 r. rzeczywiście pokazuje wzrost wodorowęglanów i spadek wapnia i fosforu powiązany ze wzrostem CO2, to mamy kolejny medyczny argument za natychmiastowym ograniczeniem emisji. To nie jest abstrakcyjna przyszłość — to długofalowy problem zdrowotny, który uderzy najsilniej w osoby starsze, chore i społeczności o niskich dochodach, które już dziś ponoszą konsekwencje zanieczyszczonego powietrza i słabszej opieki zdrowotnej. Potrzebujemy polityki opierającej się na nauce: szybkie odchodzenie od paliw kopalnych, koniec dotowania zanieczyszczeń, masowe inwestycje w odnawialne źródła energii, transport publiczny i termomodernizację budynków. Równocześnie trzeba wzmocnić systemy ochrony zdrowia i monitoringu, finansować badania nad skutkami biologicznymi zmian atmosferycznych oraz wprowadzać programy ochrony najbardziej narażonych grup. Przypomnę też, że odpowiedzialność leży po stronie rządów i koncernów, które przez dekady ignorowały dane i opóźniały działania — nadszedł czas na sprawiedliwą transformację gospodarczą i konkretne regulacje. To badanie powinno być wezwaniem do działania: nie wystarczą pojedyncze kampanie czy dobre intencje — potrzebne są systemowe, szybkie i sprawiedliwe decyzje polityczne, by chronić zdrowie publiczne i przyszłe pokolenia.