Search

Και να που φτάσαμε και στο σημείο να βλέπουμε έναν σύγχρονο επισκέπτη από την Τουρκία να στέκεται μπροστά στο εντυπωσιακό Μνημείο των Νηρηίδων στο Βρετανικό Μουσείο και να αναρωτιέται, οργισμένος κιόλας, "πώς κλάπηκαν τα αρχαία μνημεία ΜΑΣ από την Ανατολία"... Να το δικαιολογήσουμε ότι μπερδεύει τη γεωγραφία με την εθνική καταγωγή; Θα μπορούσε να ισχύει. Όμως ποιος φταίει όταν ο ίδιος επισκέπτης αρχίζει τις άρες μάρες κουκουνάρες, έχοντας πλήρη άγνοια για τις πραγματικές συνθήκες κάτω από τις οποίες αυτά τα αρχαιολογικά διαμάντια κατέληξαν στο Λονδίνο; Μα φυσικά το ίδιο το σύγχρονο τουρκικό κράτος που μάχεται να αυτοπαρουσιαστεί ως ο νόμιμος κληρονόμος αυτών των μνημείων. Για να καταλάβουμε την ιστορία από την αρχή, το Μνημείο των Νηρηίδων κατασκευάστηκε τον 4ο αιώνα π.Χ. στην Ξάνθο της Λυκίας, μια περιοχή της σημερινής νοτιοδυτικής Τουρκίας. Δημιουργήθηκε από σπουδαίους Έλληνες γλύπτες της Ιωνίας για χάρη ενός τοπικού ηγεμόνα. Εκείνη την εποχή, οι πρόγονοι των σημερινών Τούρκων δεν είχαν καμία απολύτως σχέση με την περιοχή, καθώς ζούσαν ως νομάδες στην Κεντρική Ασία και εμφανίστηκαν στην Ανατολία 1.500 χρόνια αργότερα, τον 11ο αιώνα μ.Χ. Τα επαναλαμβάνουμε συνεχώς ναι το ξέρω! Η μεγαλύτερη όμως αλήθεια κρύβεται στον τρόπο με τον οποίο το μνημείο αυτό έφυγε από την Ανατολία. Όταν ο Βρετανός αρχαιολόγος Σαρλ Φέλοους έφτασε στην Ξάνθο το 1838, το Μνημείο των Νηρηίδων δεν ήταν ένα όρθιο οικοδόμημα. Είχε γκρεμιστεί και ισοπεδωθεί ολοκληρωτικά από ισχυρούς σεισμούς ήδη από την εποχή του Βυζαντίου. Τα ανάγλυφα μάρμαρα και οι κολώνες του ήταν θαμμένα μέσα στο χώμα, διάσπαρτα και ξεχασμένα για αιώνες. Για να τα ξεθάψει και να τα μεταφέρει στο Λονδίνο, ο Φέλοους δεν έκανε κάποια κλοπή στα κρυφά (όπως ο Έλγιν για παράδειγμα). Απευθύνθηκε στην επίσημη κυβέρνηση της χώρας, την Οθωμανική Αυτοκρατορία. Το 1841, ο ίδιος ο Σουλτάνος εξέδωσε ένα επίσημο αυτοκρατορικό φιρμάνι, δίνοντας στους Βρετανούς τη ρητή έγκριση να φορτώσουν τα αρχαία μάρμαρα σε πολεμικά πλοία και να τα πάρουν. Για τους Οθωμανούς, η κλασική αρχαιότητα ήταν απλώς "άχρηστες πέτρες των γκιαούρηδων" που μπορούσαν να τις χαρίσουν ή να τις πουλήσουν για να κάνουν διπλωματικές εξυπηρετήσεις στις μεγάλες δυνάμεις της εποχής. Θα μου πείτε τώρα, πώς θα τα μάθει αυτά ο κάθε Τούρκος επισκέπτης; Ελα μου ντε. Κάποιος γλωσσολόγος είπε κάποτε "Η εκπαίδευση είναι ένα σύστημα επιβαλλόμενης άγνοιας"... #Αρχαιότητα #Ιστορία #Τουρκία

Θυμάμαι αυτές τις γκιζοπράσινες άγριες θάλασσες, τα μάτια της, στο καμαρίνι, παιδάκι, όταν πήγαινα να ζητήσω αυτόγραφο. Αυτό που θυμάμαι όμως περισσότερο είναι ένα εσωτερικό φως πάνω στη σκηνή που δεν το έχω ξαναδεί από τότε. Η Τζένη Καρέζη «έφυγε» σαν σήμερα, και όσο ζούσε έκανε τα πράγματα όπως ήθελε. Τεράστια σταρ, «έφτυσε» το σταριλίκι κατάμουτρα, ανέβασε πολιτικό θέατρο, «Το μεγάλο μας τσίρκο» έγινε Ιστορία του τόπου μας, μπήκε φυλακή από τους χουντικούς χωρίς να τη νοιάζει αν θα σπάσει το νύχι. Κι ύστερα, ενώ ήξερε ότι την ήθελαν «Τζένη Τζένη» ή «Δεσποινίς Διευθυντίς» και στο θέατρο, κι ενώ την είχε κάνει αυτή τη χάρη στο κοινό της, είπε «τέρμα» και άρχισε να ανεβάζει ό,τι πιο δύσκολο και απαιτητικό. Και κέρδισε ένα νέο κοινό, και κέρδισε ρόλους όπως η Μάρθα στο «Ποιος φοβάται τη Βιρτζίνια Γουλφ», η Άννα στο «Διαμάντια και μπλουζ», η Μήδεια, η Ηλέκτρα. Γαμώτο, έφυγε νωρίς. Είχε τουλάχιστον μία δεκαετία μεγάλων ρόλων. Ίσως την πιο μεστή. Όμως έζησε μία πλήρη ζωή, άνοιξε και έκλεισε τους κύκλους που ήθελε, όταν πήγε να την καταπιεί το σύστημα το έκανε εκείνη μια χαψιά. Αλλά και ως σταρ του κινηματογράφου, δεν ήταν το λαϊκό κορίτσι της Ελλάδας της αντιπαροχής. Έπρεπε να ανέβει ένα σκαλί πιο ψηλά ο παρτενέρ που ήθελε να τη φιλήσει. Στο σχολείο που πήγαινα, είχε αποφοιτήσει λίγα χρόνια νωρίτερα ο γιος της. Μας διηγούνταν λοιπόν οι καθηγητές ότι στους ελέγχους, κάθε τρίμηνο, έρχονταν μαζί η Καρέζη και ο Καζάκος και περνούσαν από όλους τους καθηγητές, χωρίς να διαχωρίζουν ανάμεσα σε κύρια και δευτερεύοντα μαθήματα. Σε αντίθεση με άλλους σταρ που «δεν ήρθαν ούτε μία φορά να ρωτήσουν για το παιδί τους». Μ’ αρέσει αυτή η ισορροπία ανάμεσα στον ρόλο και στον άνθρωπο. Όχι ότι αν δεν την είχε θα την αγαπούσα λιγότερο, αλλά χαίρομαι που μέσα στα δίπολα των σταρ, διάλεξα να αγαπήσω εκείνη. #Τέχνη #Θέατρο #Καρέζη