Search

Als hypotheekrenteaftrek ‘subsidieverslaving’ is, mogen we huurtoeslag, zorgtoeslag, kinderopvangtoeslag en alle andere inkomensregelingen dan voortaan ook ‘toeslagenverslaving’ noemen? Of werkt dat morele oordeel alleen bij mensen met een koophuis? #hypotheekrenteaftrek #toeslagen #inkomensregelingen

Een ochtendcolumn Er is een politieke stroming die weliswaar steeds kleiner wordt, maar Nederland nog altijd in een houdgreep houdt. Het NOS-artikel over de vastgelopen begrotingsonderhandelingen laat zien hoe dat werkt. Er moet een begroting worden gemaakt. Er moet dus ergens minder worden uitgegeven of meer geld worden opgehaald. Meteen verschijnt de tegenstelling uit de vorige eeuw, gewone mensen, krijgen de rekening gepresenteerd, terwijl het kabinet zich druk zou maken om miljonairs. Kijk naar wie de rekening werkelijk betaalt en dat verhaal wordt lastig vol te houden. De onderste helft van de inkomensverdeling ontvangt gemiddeld meer van de overheid dan via belastingen en premies wordt betaald. Vanaf ongeveer het midden draait dat om. Van de netto bijdragen van de bovenste helft kwam in een CPB-analyse ruim de helft van de hoogste 10 procent. De hoogste 20 procent betaalde samen ongeveer driekwart. De geldstroom is vrij duidelijk. Een relatief kleine groep betaalt het grootste deel van de rekening waarmee Nederland inkomen en voorzieningen herverdeelt. In de politiek wordt het precies andersom verteld. Minder uitgeven betekent dat gewone mensen de rekening krijgen. Meer ophalen bij de groep die netto al het meeste betaalt heet eerlijk verdelen. Zo krijgt iedere uitgave een groep die er recht op heeft, terwijl voor de rekening steeds naar dezelfde kant wordt gekeken. Daar loopt het bestuur op vast. Iedere bezuiniging wordt afbraak. Iedere beperking wordt verlies. En zodra inkomsten en uitgaven niet meer bij elkaar passen, moet opnieuw meer geld worden opgehaald. Het probleem zit dieper. Deze politiek houdt zich vrijwel uitsluitend bezig met het verdelen van wat Nederland heeft en nauwelijks met de vraag hoe Nederland meer kan verdienen. Terwijl daar de gezamenlijke opdracht ligt. Zonder groei van productiviteit, bedrijven, investeringen en inkomens valt er uiteindelijk ook minder te verdelen. Juist daar zouden politiek verschillende partijen elkaar nu moeten kunnen vinden. Niet tegenover elkaar uitrekenen wie de rekening krijgt, maar samen werken aan het verdienvermogen waarop de hele verzorgingsstaat rust. Een sterke economie is geen belang van miljonairs. Iedereen die afhankelijk is van onderwijs, zorg, sociale zekerheid of een uitkering heeft belang bij dezelfde sterke financiële basis. Dat maakt de huidige impasse zo tekenend. Een minderheidskabinet biedt de oppositie uitzonderlijk veel ruimte om beleid af te dwingen en meters te maken. Die kans verdwijnt zodra ieder begrotingsdebat opnieuw wordt teruggebracht tot wie iets moet inleveren en bij wie nog iets te halen valt. Nederland bestaat allang niet meer uit arbeiders aan de ene kant en kapitalisten aan de andere. Werknemers hebben huizen en pensioenvermogen, ondernemers werken zelf mee in hun bedrijf en miljoenen Nederlanders bouwen gedurende hun werkzame leven vermogen op. De politiek zit muurvast in een tegenstelling die voor de meeste mensen allang niet meer bestaat. Zolang de politiek vooral verdeelt wat er is, in plaats van samen te vergroten wat er te verdelen valt, wordt ook de verzorgingsstaat steeds moeilijker te financieren. 'Muurvast', 'rommeltje' en 'kleurloos': steun voor begroting kabinet nog steeds ver weg https://t.co/ButKDSGVgq #Politiek #Economie #Begroting

In the Netherlands, there is an unprecedented increase in stock market wealth among investors, with a rise of 12 percent in the second quarter to 234.2 billion euros, and it appears that the average age of investors is declining, while an increasing number of young and diverse households with smaller incomes are actively investing in stocks and ETFs. (translated)

Wie 5 miljard euro uitgeeft aan zorg, geeft dat vooral uit aan inkomens van zorgmedewerkers die dat geld in eigen land laten rollen. Wie diezelfde 5 miljard euro uitgeeft aan defensie, geeft dat vooral uit aan buitenlandse wapenindustrie. Beter idee: geef die 5 miljard euro uit aan AI en robotologie in eigen land ten behoeve van de zorg en defensie. #zorg #defensie #AI

Jesse Klaver zit weer eens te klagen over inkomensongelijkheid. Het gemiddelde bruto jaarinkomen in Nederland is ± €44.000. Klaver verdient als Kamerlid ongeveer €130.000 per jaar. Dat is €86.000 meer dan gemiddeld. Waarom geeft hij het deel boven €44.000 niet weg? #inkomensongelijkheid #politiek #Nederland

Dutch households are facing a year of loss of purchasing power for the first time since 2022, mainly due to rising inflation resulting from the war in Iran, while the cabinet has not yet indicated whether it will take measures to address the situation, although the Central Planning Bureau advises focusing on lower incomes with high energy costs. (translated)

Een ochtendcolumn Ik zag een fragment waarin Bob Scholte van Left Laser tegenover Annemarie van Gaal zat. ‘Wat is er mis met een betaalbare woning voor iedereen?’, vroeg Scholte. Van Gaal had niet onmiddellijk een antwoord. Zo ontstaat tegenwoordig een uitstekend filmpje. Kijk eens. Mond vol tanden. Er is natuurlijk niets mis met een betaalbare woning voor iedereen. Net zoals er niets mis is met goede zorg voor iedereen, voldoende inkomen voor iedereen of vrede voor iedereen. Het probleem zit niet in het verlangen. Het probleem begint wanneer een verlangen wordt gepresenteerd als een oplossing. Betaalbare woningen bestaan al. Alleen wil niet iedereen in Appingedam wonen. Stel dat morgen alle Nederlanders in Amsterdam willen wonen. Hebben we dan allemaal recht op een betaalbare woning in Amsterdam? En als het antwoord nee is, wie bepaalt dan wie er wel mag wonen? De hoogste bieder, degene die er geboren is, de verpleegkundige die er werkt, het gezin met kinderen of degene die het langst op een wachtlijst staat? Zelfs met genoeg woningen blijft die vraag bestaan. Een huis aan het Vondelpark is iets anders dan een huis naast de snelweg. Locatie, ruimte en omgeving zijn schaars. Die schaarste kun je niet wegpraten met het woord betaalbaar. En wat betekent betaalbaar eigenlijk? Betaalbaar voor wie? Iemand met een minimumloon, een modaal inkomen of twee salarissen? Zodra betaalbaarheid een recht wordt, moet iemand een norm bepalen en vervolgens vaststellen wie eraan voldoet. Van Gaal bracht het scheefwonen ter sprake. Scholte pareerde dat met de opmerking dat scheefwonen een typische VVD-uitvinding is. Iedereen moet gewoon betaalbaar kunnen wonen. Dat klinkt opnieuw sympathiek en lost opnieuw niets op. Als inkomen niet van belang is, kan iemand met een hoog inkomen in een goedkope woning blijven terwijl iemand met een laag inkomen op de wachtlijst staat. Vinden we dat prima, dan accepteren we die verdeling. Vinden we het onrechtvaardig, dan moeten we inkomens controleren. Krijgt iemand opslag of gaat een partner meer verdienen, dan moet opnieuw worden bepaald of het recht op die woning nog bestaat. Achter de simpele vraag ‘wat is er mis met een betaalbare woning voor iedereen?’ gaat een complete wereld schuil van schaarste, inkomensgrenzen, wachtlijsten, prijzen, controles, voorrang en politieke keuzes. En precies daarin zit de intellectuele leegte van dit soort debat. De vraag klinkt als een argument, maar is in werkelijkheid een wens. Niemand hoeft uit te leggen hoe die wens wordt uitgevoerd, wie ervoor betaalt of wat er gebeurt wanneer twee mensen aanspraak maken op hetzelfde schaarse goed. Probeer daar maar eens in twintig seconden op te antwoorden Ik moest denken aan Brandolini’s law, het kost veel meer energie om onzin te weerleggen dan om die te produceren. Alleen hoeft de oorspronkelijke uitspraak niet eens onzin te zijn. Dat maakt deze manier van debatteren zo effectief. Een sympathiek doel wordt uitgesproken en de ingewikkeldheid van de werkelijkheid wordt vervolgens het probleem van de tegenstander. Bouw betaalbare woningen. Belast de rijken. Grenzen dicht. Pak de vervuilers aan. Schaf het eigen risico af. Minder managers, meer handen aan het bed. Bijna iedere zin bevat iets waars of wenselijks. De werkelijkheid begint bij de volgende vraag. Juist die vraag doet het slecht op beeld. Wie antwoordt moet voorwaarden noemen, gevolgen uitleggen en soms nadenken. De ander hoeft alleen de volgende eenvoudige waarheid klaar te hebben. Twijfel oogt zwak, nuance klinkt als een uitvlucht. Zo beoordelen we intellectuele kwaliteit steeds vaker op presentatievaardigheden. Bestuur vraagt het tegenovergestelde: informatie verzamelen, gevolgen overzien en soms eerst nadenken voordat er een antwoord komt. Misschien moeten we het publieke debat weer per handgeschreven brief voeren. Zodat we wat tijd hebben om na te denken. Het zal allemaal wat langzamer gaan maar de kans bestaat wel dat we daardoor sneller vooruitkomen. #BetaalbareWoning #Huisvesting #SociaalDebat

De vakantieongelijkheid in Nederland is de afgelopen jaren toegenomen, waarbij hogere inkomensgroepen aanzienlijk vaker op vakantie gaan dan lagere inkomensgroepen, waarbij in 2025 minder dan de helft van de laagste inkomens huishoudens op reis ging, vergeleken met meer dan 92 procent van de rijkste huishoudens. #vakantieongelijkheid #inkomensgroepen #reislust

In Nederland is er sprake van hitte-ongelijkheid, waarbij mensen met een zwakkere sociaal-economische positie, zoals alleenstaande Griet die in een oude arbeiderswoning woont, veel kwetsbaarder zijn voor de gevolgen van hittegolven dan mensen met hogere inkomens, die beter in staat zijn om zich tegen de hitte te weerstaan met duurzame oplossingen. #Hitteongelijkheid #Klimaatverandering #SociaalEconomischeOngelijkheid

De energiecrisis heeft voor de meeste Nederlandse huishoudens slechts beperkte effecten op hun besteedbare inkomens, volgens het Centraal Planbureau (CPB), hoewel mensen met grote, oude koopwoningen en bewoners van sociale huurwoningen aanzienlijk meer last hebben van de stijgende kosten. #Energiecrisis #Inkomens #Huishoudens

De impact van de Iranoorlog op de koopkracht van Nederlandse huishoudens blijkt minder groot dan gevreesd, maar mensen met lage inkomens die veel rijden en in slecht geïsoleerde huizen wonen, kunnen tot 6 procent van hun koopkracht verliezen door stijgende energie- en brandstofprijzen. #koopkracht #brandstofprijzen #energieprijzen

Dreesd ongeveer 300 duizend huishoudens in Nederland worden zwaar getroffen door de energiecrisis, met name mensen met lage inkomens die aanzienlijke koopkrachtverliezen van tot 6 procent kunnen ervaren, terwijl het kabinet wel aanpassingen maakt zoals verlaging van de wegenbelasting voor ondernemers maar geen algemene accijnsverlaging voor brandstof aanbiedt. #energiecrisis #koopkracht #verduurzaming

Lilian Marijnissen, aangesteld als kwartiermaker voor sociaal-juridische en financiële hulp, wijst in haar tussentijdse rapportage op de rechtsongelijkheid die lage inkomens ervaren vanwege een te complex stelsel en pleit voor vereenvoudiging en betere hulp op locatie om deze ongelijkheid aan te pakken. #rechtshulp #postcoderecht #sociaaljuridisch

In het artikel wordt ingegaan op de nieuwe golf van inflatie en de sociale en politieke gevolgen daarvan, waarbij vooral de kwetsbaarheid van lage inkomensgroepen en de kans op toenemende steun voor populistische partijen worden belicht, terwijl centrale banken proberen de inflatie te bestrijden door renteverhogingen. #inflatie #politiek #bestaanszekerheid

De beoogde bezuinigingen op zorg en sociale zekerheid door de minderheidscoalitie zullen mensen met een beperking of chronische ziekte zwaar treffen, met verwachte kostenstijgingen tot 300 euro per maand, en kunnen leiden tot een kettingreactie van financiële problemen door veranderende regelingen en inkomensafhankelijke bijdragen, aldus het Nibud. #Bezuinigingen #Zorg #SocialeZekerheid

Veel Nederlanders beschouwen de kosten van klimaatmaatregelen als oneerlijk verdeeld, waarbij hogere inkomens profiteren van subsidies terwijl lagere inkomens relatief meer aan energiekosten kwijt zijn, wat leidt tot oproepen voor een eerlijke verdeling van de lasten en betere communicatie over klimaatbeleid. #klimaatbeleid #eerlijkheid #overconsumptie