Search

Een ochtendcolumn Er zit een vraag onder de politiek van Jesse Klaver waar ik eigenlijk nooit een antwoord op hoor. Wanneer is het wel genoeg? Nederland heeft geen samenleving ingericht waarin mensen die het goed hebben weigeren te delen. We hebben een verzorgingsstaat opgebouwd waarin hogere inkomens netto een groot deel van de rekening betalen en lagere inkomens worden ondersteund. De onderste helft krijgt via belastingen, uitkeringen en voorzieningen per saldo inkomen erbij. Aan de bovenkant gebeurt het omgekeerde. Dat systeem bestaat dankzij tientallen jaren van zorgvuldig opgebouwd maatschappelijk draagvlak. Het is misschien wel het beste bewijs dat solidariteit in Nederland geen mooie gedachte is, maar dagelijkse praktijk. Klaver vindt dat hoge inkomens meer moeten bijdragen. Wat betekent dat precies? We nemen Johan van Dijk. Johan heeft een goede baan en verdient €85.000 per jaar. Daarmee valt hij in de allerhoogste belastingschijf van Nederland. Geen grootindustrieel, gewoon een werknemer met een goed salaris. De meeste zelfstandige ondernemers verdienen minder. Reken vervolgens eens uit wat Johan afdraagt. Inkomstenbelasting en premies, daarna btw over wat hij koopt, accijnzen aan de pomp, energiebelasting, autobelastingen, lokale heffingen en ik vergeet vast nog wat. Voor een profiel van Johan komt de totale belastingdruk uit op iets van 42 à 43 procent van zijn bruto inkomen. Zou die verhouding gedurende een werkzaam leven van veertig jaar gelijk blijven, dan komt dat neer op ongeveer zeventien jaar van zijn leven werken volledig in dienst van het collectief. Dat lijkt mij geen gebrek aan solidariteit, maar eerder het bewijs ervan. Johan werkt veertig uur per week. Meer werken is dus nauwelijks een serieus antwoord. Meer verdienen vraagt voor hem om overuren, een zwaardere functie, meer verantwoordelijkheid of een volgende stap in zijn loopbaan. In 2026 heeft 58 procent van de werkenden een marginale druk boven 49,5 procent. Van elke volgende verdiende euro kan daardoor minder dan de helft in zijn besteedbare inkomen terechtkomen. Daarmee komt de bereidheid om die volgende stap te zetten onder druk te staan. Een promotie betekent doorgaans meer verantwoordelijkheid, meer druk en soms langere dagen. Wanneer van de extra beloning meer dan de helft verdwijnt via belasting, afbouwende heffingskortingen of toeslagen, verandert de rekensom. Het verschil tussen blijven zitten en doorgroeien wordt kleiner. Klaver weet hoe het stelsel werkt. Vanuit die werkelijkheid vraagt hij hogere inkomens om nog meer bij te dragen. Johan werkt veertig uur en draagt gedurende die werkweek fors bij aan het collectief. Wil hij verder komen, dan kan van de financiële opbrengst van die extra inspanning meer dan de helft naar datzelfde collectief gaan. Dagelijks leest Johan het in de krant en op tv, ziet hij het op de socials en hoort hij het in de politiek, de sterkste schouders moeten meer dragen, topinkomens moeten meer bijdragen, vermogens moeten zwaarder worden belast. Steeds dezelfde boodschap. Johan draagt te weinig bij. Nog is het niet genoeg. Daarom interesseert mij de grens. We praten voortdurend over hoeveel verschil te groot is. Veel minder hoor ik hoeveel verschil te klein is. Solidariteit kan niet uitsluitend worden gemeten aan wat nog meer bij iemand kan worden opgehaald. Twintig jaar van zijn leven, vijfentwintig? Solidariteit veronderstelt ook erkenning van wat al wordt bijgedragen. Anders verandert een gezamenlijke afspraak langzaam in een permanente rekening voor steeds dezelfde groep. Wanneer heeft Johan genoeg bijgedragen? Als zeventien van zijn veertig arbeidsjaren niet genoeg zijn en van de opbrengst van verdere inspanning meer dan de helft naar het collectief kan gaan, hoeveel moet Johan dan nog doen voordat Klaver zegt, dit is wel genoeg? #solidariteit #belastingdruk #verzorgingsstaat

Er zijn drie grote groeiremmers: 1. Te veel etatisme 2. Te zware belastingdruk 3. Te weinig jobs in de private sector En die zijn alle 3 verbonden aan elkaar. Los (1) op, en de rest zal volgen. #Economie #Werkgelegenheid #Belasting

Column: Nieuwe economie; weilanden met zonnepanelen Max von Kreyfelt Nederland is werkelijk een visionair land geworden. Eeuwenlang produceerden die ouderwetse boeren daar maar voedsel op die vruchtbare landbouwgrond. Melk. Groenten. Aardappelen. Vlees. Volkomen inefficiënt natuurlijk. Gelukkig hebben beleidsmakers, klimaattafels en subsidieconsultants eindelijk ontdekt dat je op de beste landbouwgrond ter wereld véél zinvollere dingen kunt doen. Zoals zwarte zonnepanelen neerleggen. Want wat moet een samenleving ook met voedselzekerheid als je er óók een glimmend energielandschap van kunt maken dat fantastisch oogt in een PowerPointpresentatie van een duurzaamheidscongres in Utrecht? De Nederlandse boer begrijpt dat gewoon nog niet goed genoeg. Die denkt nog steeds in koeien, gras en generaties. Terwijl moderne bestuurders denken in: CO₂-certificaten, subsidieroutes, ESG-doelstellingen en investeringsfondsen uit Canada die Nederlandse landbouwgrond inmiddels bekijken alsof het goudmijnen zijn. En ergens hebben ze gelijk. Nederlandse landbouwgrond ís goud. Alleen niet meer voor de boeren. Dezelfde overheid die jarenlang vertelde dat boeren “te veel ruimte” innemen, reserveert ondertussen zonder blikken of blozen complete hectares voor zonnevelden, windturbines en batterijcontainers die eruitzien alsof een distributiecentrum een relatie heeft gekregen met een transformatorstation. Dat heet dan: het redden van de planeet. Het mooie van deze tijd is dat alles duurder wordt terwijl politici daar triomfantelijk bij kijken alsof het een succesverhaal betreft. Energie duurder. Voedsel duurder. Grond onbetaalbaar. Boeren weg. Landschap kapot. Maar gelukkig voelen de klimaatdoelen zich gehoord. En ondertussen verdwijnt de Nederlandse boer uit beeld. Niet met geweld. Dat doen moderne landen subtieler. Met stikstofmodellen. Opkoopregelingen. Vergunningen. Bankvoorwaarden. Belastingdruk. En permanente publieke verdachtmaking alsof een melkveehouder persoonlijk verantwoordelijk is voor het smelten van ijs in Groenland. Dat is misschien nog wel het meest absurde: de mensen die ons voedsel produceren worden behandeld als probleemgroep, terwijl investeringsmaatschappijen die landbouwgrond volleggen met industrieglas subsidiepartners worden genoemd. En altijd klinkt dezelfde managerstaal: “De transitie is noodzakelijk.” Dat zeggen ze er alleen nooit bij: vooral voor de aandeelhouders. Want onder iedere zonneweide ligt iets begraven wat ooit Nederland heette: ruimte, voedselsoevereiniteit, landschap en gezond verstand. Maar geen zorgen. Koken kan Maar dan zonder het voedsel. 📌 Heeft u mijn bundel al? https://t.co/y64gXJ5yrY 📌 Steunt u mij ook? max1909.backme. #Duurzaamheid #Energie #Landbouw

Column: Nieuwe economie; weilanden met zonnepanelen Max von Kreyfelt Nederland is werkelijk een visionair land geworden. Eeuwenlang produceerden die ouderwetse boeren daar maar voedsel op die vruchtbare landbouwgrond. Melk. Groenten. Aardappelen. Vlees. Volkomen inefficiënt natuurlijk. Gelukkig hebben beleidsmakers, klimaattafels en subsidieconsultants eindelijk ontdekt dat je op de beste landbouwgrond ter wereld véél zinvollere dingen kunt doen. Zoals zwarte zonnepanelen neerleggen. Want wat moet een samenleving ook met voedselzekerheid als je er óók een glimmend energielandschap van kunt maken dat fantastisch oogt in een PowerPointpresentatie van een duurzaamheidscongres in Utrecht? De Nederlandse boer begrijpt dat gewoon nog niet goed genoeg. Die denkt nog steeds in koeien, gras en generaties. Terwijl moderne bestuurders denken in: CO₂-certificaten, subsidieroutes, ESG-doelstellingen en investeringsfondsen uit Canada die Nederlandse landbouwgrond inmiddels bekijken alsof het goudmijnen zijn. En ergens hebben ze gelijk. Nederlandse landbouwgrond ís goud. Alleen niet meer voor de boeren. Dezelfde overheid die jarenlang vertelde dat boeren “te veel ruimte” innemen, reserveert ondertussen zonder blikken of blozen complete hectares voor zonnevelden, windturbines en batterijcontainers die eruitzien alsof een distributiecentrum een relatie heeft gekregen met een transformatorstation. Dat heet dan: het redden van de planeet. Het mooie van deze tijd is dat alles duurder wordt terwijl politici daar triomfantelijk bij kijken alsof het een succesverhaal betreft. Energie duurder. Voedsel duurder. Grond onbetaalbaar. Boeren weg. Landschap kapot. Maar gelukkig voelen de klimaatdoelen zich gehoord. En ondertussen verdwijnt de Nederlandse boer uit beeld. Niet met geweld. Dat doen moderne landen subtieler. Met stikstofmodellen. Opkoopregelingen. Vergunningen. Bankvoorwaarden. Belastingdruk. En permanente publieke verdachtmaking alsof een melkveehouder persoonlijk verantwoordelijk is voor het smelten van ijs in Groenland. Dat is misschien nog wel het meest absurde: de mensen die ons voedsel produceren worden behandeld als probleemgroep, terwijl investeringsmaatschappijen die landbouwgrond volleggen met industrieglas subsidiepartners worden genoemd. En altijd klinkt dezelfde managerstaal: “De transitie is noodzakelijk.” Dat zeggen ze er alleen nooit bij: vooral voor de aandeelhouders. Want onder iedere zonneweide ligt iets begraven wat ooit Nederland heette: ruimte, voedselsoevereiniteit, landschap en gezond verstand. Maar geen zorgen. Koken kan Maar dan zonder het voedsel. 📌 Heeft u mijn bundel al? https://t.co/y64gXJ5yrY 📌 Steunt u mij ook? max1909.backme. #Duurzaamheid #Energie #Landbouw

Nederland heeft al zo'n beetje de hoogste belastingdruk ter wereld. Laat de Nederlandse overheid maar gewoon een keer wat efficiënter met zijn inkomsten omgaan ipv dat ze steeds weer een nieuwe belasting verzinnen, omdat ze zogenaamd geld tekort zouden komen. https://t.co/wBYFbRERHy #Nederland #belasting #eficiëntie

Supermarkten in Nederland vragen de overheid om een pauze op nieuwe heffingen om verdere prijsstijgingen van boodschappen te voorkomen, die al worden beïnvloed door hoge energieprijzen en extra belastingdruk, en vrezen dat consumenten hierdoor zwaar zullen worden belast. #Boodschappen #Prijsstijgingen #Energieprijzen

“WAAR DE FUCK ZIJN WE MEE BEZIG?” Ik sprak afgelopen week een boer, een viswinkeleigenaar, een taxichauffeur en iemand die bij een groot techbedrijf in Amsterdam werkt. Gewoon mensen die werken, sparen, ondernemen, een gezin draaiende houden en ergens nog proberen iets op te bouwen. Geen gekke economen met een papieren werkelijkheid. Geen mensen die hun avonden vullen met Kamerbrieven. En toch begonnen ze allemaal over box 3. De taxichauffeur bleef me het meest bij. Zijn vrouw heeft een eigen kapsalon. Samen hadden ze eindelijk ongeveer een ton belegd. Geen jachtgeld. Geen Monaco-geld. Gewoon geld waar jaren werk, discipline en gemiste vakanties in zitten. Een buffer. Misschien later voor de kinderen. Misschien voor rust. Ze hadden net een ton bij elkaar belegd en zaten nog onder de vrijstelling van 118.000 Euro. Hij maakte zich zorgen over de nieuwe regels. Niet eens alleen over het tarief, maar over de onzekerheid. Hoe budgetteer je als je belastingdruk afhangt van een beursjaar dat je niet controleert? Hoe leg je thuis uit dat een papieren stijging tot een echte rekening kan leiden? En hoe eerlijk voelt het als kleine verliezen onder een drempel vallen, terwijl de belasting op winst wel komt? Op een gegeven moment zei hij: “John de Mol heeft hier geen last van. Maar ik en mijn gezin wel.” Dat is geen populistische zin. Dat is een samenvatting van het probleem. De viswinkeleigenaar keek al naar manieren om zijn vermogen anders te parkeren. De boer was vooral moe. Klimaatbeleid, stikstof, grond, steeds nieuwe regels; zijn vak voelt al jaren alsof het langzaam onder hem vandaan wordt geregeld. Box 3 was voor hem niet het begin van de frustratie, maar wel weer een bevestiging. “Geen vertrouwen meer in de politiek”, zei hij. De techmedewerker was zakelijker. Die keek al naar vacatures in het buitenland. Niet dramatisch, niet boos, meer alsof hij een rationele afweging maakte. Als Nederland vermogen opbouwen steeds ingewikkelder maakt, dan zijn er blijkbaar ook andere plekken om talent en kapitaal naartoe te brengen. Want het debat over box 3 wordt vaak gevoerd alsof het alleen over rijken gaat. Over mensen met te veel vermogen, te veel huizen, te veel fiscale routes. Maar in werkelijkheid raakt de onzekerheid juist de mensen die net genoeg hebben opgebouwd om zichtbaar te worden voor de fiscus, maar lang niet genoeg om zich er elegant omheen te organiseren. Dat is misschien niet onrechtvaardig bedoeld. Maar beleid wordt niet beoordeeld op bedoeling. Het wordt gevoeld aan de keukentafel. En daar zie je nu iets verschuiven. De boer haakt mentaal af. De ondernemer zoekt routes. De techwerker kijkt over de grens. De taxichauffeur voelt zich gestraft voor precies dat gedrag dat Nederland altijd zei te willen belonen: werken, sparen, opbouwen, vooruitdenken. Dan is de vraag niet alleen of box 3 juridisch beter wordt dan het oude fictieve rendement. De grotere vraag is: wat doet dit met het vertrouwen van mensen die Nederland draaiende houden? Want zodra gewone mensen met een klein belegd vermogen zichzelf niet meer als verstandig zien, maar als fiscale prooi, gaat er iets mis. Of zoals de boer zei: “WAAR DE FUCK ZIJN WE MEE BEZIG?” #Belasting #Box3 #Vertrouwen

In het artikel wordt betoogd dat het Nederlandse belastingstelsel onevenwichtig is, doordat arbeid zwaarder wordt belast dan vermogen, wat bijdraagt aan toenemende economische ongelijkheid en het makkelijker maakt voor superrijken om hun belastingdruk te verlagen, terwijl dit ook de kansen voor minder rijke individuen vermindert. #belastingstelsel #ongelijkheid #superrijken