Search

Erfbelasting gaat niet over inkomen, maar over eigendom Eén van de meest gehoorde argumenten ter verdediging van de erfbelasting is dat een erfenis inkomen is. Op het eerste gezicht klinkt dat intuïtief: iemand krijgt vermogen en is daar belasting over verschuldigd. Maar economisch gezien is een erfenis helemaal geen inkomen. Sterker nog, dit onderscheid wordt al eeuwenlang gemaakt in de economie. Inkomen is de beloning voor arbeid, ondernemerschap of het beschikbaar stellen van kapitaal. Een salaris is inkomen. Winst is inkomen. Rente, dividend en huurinkomsten zijn inkomen. Een erfenis is dat echter niet, want bij een erfenis ontstaat geen nieuwe economische waarde. Er wordt immers niets geproduceerd. Er wordt geen extra vermogen gecreëerd. Bestaand vermogen wisselt simpelweg van eigenaar. Dat onderscheid is niet alleen economisch relevant. Ook de Nederlandse fiscale wetgeving maakt dit onderscheid: een erfenis wordt namelijk niet belast via de Wet inkomstenbelasting uit 2001, maar via een afzonderlijke wet: de Successiewet uit 1956. Dat bewijst niet dat erfbelasting onjuist is. Het laat zien dat ook de fiscale wetgeving een erfenis niet behandelt als inkomen, maar als een afzonderlijke vorm van vermogensverkrijging door overlijden. Toch wordt in het publieke debat vaak beweerd dat een erfenis ‘eigenlijk gewoon inkomen’ is, maar daarmee worden twee verschillende begrippen door elkaar gehaald. De grondslag van de belasting is immers de verkrijging van vermogen. Het object van die verkrijging is bestaand eigendom. Dat is iets fundamenteel anders dan nieuw gecreëerd inkomen. Een belasting verandert immers niet de aard van hetgeen zij belast. Motorrijtuigenbelasting maakt een auto geen inkomen, overdrachtsbelasting maakt een woning geen inkomen en erfbelasting maakt een erfenis evenmin inkomen. Dat onderscheid is belangrijk, omdat we het debat wel zuiver moeten voeren. Neem de veelgenoemde overwaarde van een geërfde woning. Alsof die waardestijging belastingvrij uit de lucht is komen vallen. In werkelijkheid is die woning doorgaans gekocht met inkomen waar al inkomstenbelasting over is betaald. Bij de aankoop is overdrachtsbelasting verschuldigd geweest. Tijdens het bezit zijn jaarlijks onroerendezaakbelasting en andere (gemeentelijke) belastingen en heffingen betaald. Afhankelijk van de aard van het vermogen en de omstandigheden kan bovendien gedurende meerdere jaren box 3-belasting zijn geheven. Dat betekent niet dat erfbelasting daarom automatisch onrechtvaardig is. Wel laat het zien dat een nalatenschap meestal bestaat uit vermogen dat tijdens de opbouw en het bezit al meerdere keren onderwerp van belastingheffing is geweest. De vraag is daarom niet of een erfenis inkomen is. Economisch is dat niet het geval en ook de fiscale wetgeving behandelt een erfenis niet als inkomen. Een erfenis is een overdracht van bestaand eigendom. En daarmee komen we bij de fundamentele vraag waar het debat werkelijk over zou moeten gaan: van wie is eigendom? Als eigendom in beginsel aan de eigenaar toekomt, ligt het voor de hand dat het eigendomsrecht ook het recht omvat om dat bezit na te laten aan wie hij of zij wil. Het recht om over eigendom te beschikken houdt immers niet vanzelf op op het moment van overlijden. Voorstanders van erfbelasting vertrekken vanuit een ander uitgangspunt. Zij stellen dat eigendomsrechten niet onbeperkt zijn en dat de overheid, in het algemeen belang, voorwaarden mag verbinden aan de overdracht van vermogen. Daarvoor worden uiteenlopende argumenten aangevoerd, zoals het beperken van vermogensongelijkheid, het bevorderen van kansengelijkheid of het financieren van collectieve voorzieningen. Dat is een legitiem politiek standpunt. Maar het is een ander standpunt dan beweren dat een erfenis 'gewoon inkomen' is. Een erfenis is een overdracht van bestaand eigendom. Wie vóór erfbelasting is, hoeft niet te verdedigen dat een erfenis inkomen is. De principiële vraag die verdedigd moet worden is of de overheid de overdracht van privé-eigendom mag belasten. En precies daarover hoort het maatschappelijke en politieke debat gevoerd te worden. Niet over de fictie dat bestaand eigendom van karakter verandert zodra de eigenaar overlijdt en daardoor opeens inkomen wordt. Erfbelasting is geen tweede inkomstenbelasting, maar een afzonderlijke belasting op de overdracht van eigendom. Juist daarom raakt zij aan een van de meest fundamentele vragen: in hoeverre mag de overheid ingrijpen in het eigendomsrecht? Dit eigendomsrecht wordt namelijk beschermd door het nationale en internationale recht, maar is niet absoluut. De wetgever kan daarop beperkingen aanbrengen, waaronder belastingheffing. De vraag is daarom niet of de overheid de overdracht van eigendom mag belasten, maar onder welke voorwaarden en in welke mate. Dat is een legitieme politieke discussie. Laten we die discussie dan ook voeren over waar zij werkelijk over gaat: de grenzen van het eigendomsrecht. Niet over de onjuiste veronderstelling dat een erfenis economisch gezien inkomen zou zijn. Bij een erfenis ontstaat geen nieuw inkomen. Er wordt geen nieuw vermogen gecreëerd. Bestaand vermogen wisselt slechts van eigenaar. #Erfbelasting #Eigendom #Belastingdebate

De ‘joh’ van de dag. Misschien de volgende keer eens het gesprek aan gaan met praktische bouwondernemers met gezond verstand? En eens vragen aan je bevolking of die de verloren uren arbeidsloon extra bij een klus willen betalen? #bouw #ondernemen #gesprek

Een 56-jarige vrouw uit Kamerik is veroordeeld tot twee jaar gevangenisstraf, waarvan zes maanden voorwaardelijk, voor het jarenlang uitbuiten en mishandelen van een vrouwelijke werknemer die onder erbarmelijke omstandigheden op haar paardenbedrijf moest werken zonder salaris. #uitbuiting #slachtoffer #arbeidsinspectie

Een 62-jarige Braziliaanse vrouw is bevrijd na 55 jaar als slaaf te hebben gewerkt voor een rijke familie, waarbij ze geen rechten had en volledig afhankelijk was van haar werkgevers, die nu verplicht zijn haar een schadevergoeding en ondersteuning te bieden. #slavernij #arbeidsuitbuiting #Brazilië

Een 62-jarige Braziliaanse vrouw is na 55 jaar onbetaalde arbeid en totale isolatie bevrijd uit een 'slavernijachtige situatie' bij een gezin in Fortaleza, waar ze nooit alleen het strand heeft kunnen bezoeken, al ontkent de familie de beschuldigingen en worden er tevens verdenkingen van fraude onderzocht. #slavernij #mensrechten #Fortaleza

D66-minister Hans Vijlbrief heeft aangegeven dat hogere vermogensbelastingen op de onderhandelingstafel liggen als de begroting niet rondkomt, wat in strijd is met de positie van de VVD, die voorstander is van meer lasten op arbeid en bezuinigingen op sociale zekerheid en gezondheidszorg. #Vermogensbelasting #D66 #VVD

De productiviteit van Nederlandse werkenden stagnert al jaren, waardoor het kabinet zich grote zorgen maakt over de economische groei, en een nieuwe Productiviteitsraad is opgericht om oplossingen te vinden, aangezien steeds minder jongeren kiezen voor opleidingen in hoogproductieve sectoren zoals techniek. #arbeidsproductiviteit #economischegroei #Nederland

In een toekomst waarin kunstmatige intelligentie (AI) een aanzienlijk aantal hoogopgeleide kenniswerkers zal vervangen, worden de financiële markten mogelijk harder getroffen dan tijdens de wereldwijde financiële crisis van 2007-2009, aangezien de dalende vraag en massale uitstromen uit pensioenfondsen leiden tot scherpe prijsdalingen van de AI-kampioenen op de aandelenmarkten, terwijl de economische aanpassing aan deze technologische veranderingen een grotere uitdaging vormt. #KunstmatigeIntelligentie #FinanciëleCrisis #Arbeidsmarkt

Vier VW fabrieken in Duitsland gaan dicht. Te weten Hannover, Zwickau, Emden en Neckarsulm... Duizenden arbeidsplaatsen gaan verloren. Met dank aan de groene gekte en het wegvallen van goedkope Russische grondstoffen.... Duitsland, ons voorland?! https://t.co/njS6YuGuAK #VW #Duitsland #arbeidsmarkt

Een Italiaanse werkgever, Antonello Lovato, is veroordeeld tot 16 jaar cel voor opzettelijke doodslag nadat hij weigerde hulp te bieden aan de Indiase arbeidsmigrant Satnam Singh, die overleed na een werkongeval, wat de aandacht vestigt op de wijdverspreide uitbuiting van arbeidsmigranten in de Italiaanse landbouwsector. #arbeidsmigranten #uitbuiting # Italiaanselandbouw

Het kabinet heeft aangekondigd dat er in 2028 een verbod op uitzendkrachten in de vleesverwerkende industrie zal ingaan, als reactie op langdurige misstanden waardoor de positie van arbeidsmigranten is verslechterd, en hoewel de uitzendsector tegen het verbod protesteert, blijft de meerderheid van deze werknemers onder onacceptabele arbeidsomstandigheden lijden. #arbeidsmigranten #uitzendsector #flexibilisering

Na Box 3 wordt middenklasse ook tot zijn dood belast. Er was een tijd dat Nederlanders belegden voor hun kinderen. Niet voor prestige. Niet voor een villa aan het Comomeer. Niet om zichzelf “vermogend” te voelen. Gewoon voor later. Voor een studie. Voor een eerste huis. Voor een buffer als het leven tegenzit. Voor de stille gedachte dat je kinderen het misschien iets makkelijker zouden krijgen dan jij. Dat was ooit de belofte van verantwoordelijkheid. Je werkte, betaalde belasting, spaarde wat overbleef, belegde voorzichtig, liet de tijd zijn werk doen en hoopte dat er aan het einde van je leven iets overbleef om door te geven. Maar ergens is dat morele contract verschove Wat vroeger zorg voor je gezin was, wordt steeds vaker gezien als een fiscale kans voor de staat. Tijdens je leven betaal je belasting over je inkomen. Daarna over je consumptie. Over je woning. Over je spaargeld. Over je beleggingen. Vanaf 2028 mogelijk zelfs over papieren rendement dat je nog niet hebt verkocht. En als er na al die jaren discipline nog iets overblijft voor je kinderen, dan staat de overheid opnieuw aan het bed van de overledene. Niet met verdriet. Niet met dankbaarheid. Maar met een aanslag De discussie wordt nu verkocht als een debat over ongelijkheid. En ja, die ongelijkheid bestaat. Wie ouders met een koophuis heeft, begint straks vaak met een enorme voorsprong. Volgens cijfers die NOS aanhaalt, erven kinderen van 75-plussers met een huurwoning gemiddeld veel minder dan kinderen van ouders met een koopwoning; in sommige vergelijkingen loopt dat verschil op tot twintig keer zoveel. Dat is een reëel probleem. Maar de oplossing kan niet zijn dat de middenklasse opnieuw de makkelijkste prooi wordt. Want de echte elite vindt routes. Die heeft BV’s, estate planners, stichtingen, adviseurs en internationale structuren. De onderkant heeft meestal weinig te erven en betaalt vaak geen erfbelasting. Daartussen zit het gezin dat precies genoeg heeft opgebouwd om zichtbaar te worden, maar niet genoeg om zich te verdedigen De leraar met een afbetaald huis. De ondernemer met een kleine zaak. De kapster en de taxichauffeur die samen een ton hebben belegd. De ouders die elke maand iets opzijzetten voor hun kinderen. Zij worden in dit debat te snel vermomd als “vermogend”. Maar dit is geen abstract vermogen. Dit is uitgestelde consumptie. Dit zijn vakanties die niet zijn genomen. Auto’s die langer zijn doorgereden. Avonden overwerken. Jaren discipline. Het is liefde in financiële vorm. En precies dat lijkt Nederland steeds minder te begrijpen. Een gezin dat iets wil nalaten, is geen fiscale maas. Een vader die belegt voor zijn kind, is geen ongelijkheidsmachine. Een moeder die spaart voor later, is geen probleem voor de schatkist. Toch verschuift de taal. Eerst was vermogen opbouwen verstandig. Nu klinkt het verdacht. Eerst was nalaten aan je kinderen een teken van zorg. Nu wordt het gepresenteerd als iets waar de samenleving “recht” op heeft. Dat is de echte culturele draai Nederlanders beleggen niet meer alleen voor hun kinderen. Ze beleggen steeds vaker met het gevoel dat de overheid alvast meerekent. Een deel voor box 3. Een deel voor inflatie. Een deel voor toekomstige regels. En aan het einde: nog een deel bij overlijden. Dan moet je niet verbaasd zijn dat mensen hun vermogen anders gaan structureren, eerder gaan schenken, minder vertrouwen hebben of zich afvragen waarom ze überhaupt nog zo braaf zouden opbouwen. Een land dat gezinnen vertelt dat ze zelfstandig moeten zijn, maar hun zelfstandigheid telkens opnieuw belast, zaagt aan zijn eigen fundament. Want vermogen doorgeven is niet alleen economie. Het is continuïteit. Het is familie. Het is de gedachte dat jouw arbeid niet ophoudt bij jouw dood, maar nog iets mag betekenen voor wie na jou komt. Als de staat zelfs dat moment steeds meer naar zich toetrekt, verandert de burger langzaam van vader, moeder, kind en erfgenaam in iets kleiners. #belastingklimaat #middenklasse #vermogensopbouw

Marijke Kaptein van de Arbeidsinspectie heeft onthuld dat de vleessector in Nederland wordt gekenmerkt door ernstige misstanden zoals onderbetaling, intimidatie en gevaarlijke werkomstandigheden voor arbeidsmigranten, wat heeft geleid tot de aankondiging van een uitzendverbod in de sector om deze problemen aan te pakken. #Arbeidsmigranten #Vleessector #Misstanden

Discriminatie op basis van gewicht is een significant probleem op de werkvloer, waarbij werknemers met overgewicht vaak minder kansen krijgen op promotie en hogere lonen, zoals blijkt uit Duits onderzoek, maar deze vorm van discriminatie is in Nederland nog niet erkend. #DiscriminatieOpBasisVanGewicht #VrouwenEnLoon #Arbeidsmarkt

Onderzoek van Movisie toont aan dat mensen met overgewicht vaak worden benadeeld op de arbeidsmarkt, waarbij slanke vrouwen eerder worden aangenomen en hoger worden betaald, terwijl discriminatie op basis van gewicht in Nederland nog niet erkend wordt als een serieus probleem. #Arbeidsdiscriminatie #Gewicht #Vrouwen

In een commentaar van NRC wordt gepleit voor een uitzendverbod in de vleessector als noodzakelijke maatregel om de ernstige uitbuiting van arbeidsmigranten aan te pakken, waarbij het kabinet eindelijk de wil toont om deze hardnekkige misstanden te bestrijden, ondanks de sector's verzet en waarschuwingen over mogelijke negatieve gevolgen. #arbeidsmigranten #uitzendverbod #vleessector

Een Italiaanse boer is veroordeeld tot 16 jaar gevangenisstraf omdat hij een gewonde Indiase arbeidsmigrant op straat dumpte na een ernstig arbeidsongeval, wat leidde tot de dood van de man en een golf van protest tegen de uitbuiting van arbeidsmigranten in Italië. #arbeidsmigranten #uitbuiting #caporalato