Search

Column: Vandaag ben ik jarig Max von Kreyfelt Vandaag ben ik jarig. Een verjaardag die dit jaar minder vanzelfsprekend voelt dan anders. In januari kreeg ik een herseninfarct. Alsof mijn hoofd, dat zich doorgaans vooral bezighoudt met politiek, media en bestuurlijke dwaasheid, plotseling besloot zelf breaking news te worden. Daarna volgde mijn fietsongeluk tijdens een afdaling in Luxemburg. Opnieuw werd mijn hoofd onderwerp van medische zorg, ditmaal met een directheid die zelfs mijn scherpste columns niet bereiken. Het lichaam beschikt over een merkwaardig gevoel voor timing. Net wanneer je plannen maakt, een camper koopt en denkt dat de wereld op je wacht, trekt het zonder overleg aan de noodrem. Wat mij in deze maanden bijzonder heeft geraakt, is de enorme betrokkenheid van mijn volgers, lezers en sympathisanten. De berichten, telefoontjes, praktische hulp en oprechte belangstelling kwamen soms van mensen die ik persoonlijk nauwelijks ken, maar die zich kennelijk al jarenlang met mijn werk verbonden voelen. Dat is een vorm van rijkdom die niet op een bankrekening verschijnt en toch onbetaalbaar blijkt wanneer het leven plotseling wankelt. Daarvoor wil ik jullie vandaag bedanken. Niet alleen voor de steun na mijn herseninfarct en het fietsongeluk, maar ook voor de dagelijkse betrokkenheid bij de onderwerpen die ik aansnijd. Voor het lezen, reageren, delen, tegenspreken en soms hartgrondig met mij oneens zijn. Zelfs verontwaardiging is een teken dat woorden nog ergens terechtkomen. Het echte faillissement van een columnist is niet kritiek, maar stilte. Mijn columns gaan vaak over macht, hypocrisie, bestuurlijk falen en de wonderlijke Haagse gewoonte om problemen eerst te veroorzaken en daarna een commissie te benoemen die onderzoekt waarom de burger zo boos is. Dat levert niet altijd vrienden op. Wel lezers die begrijpen dat democratie zonder tegenspraak verandert in een persconferentie met vooraf goedgekeurde vragen. Ook de mensen over wie ik schrijf, dragen bij aan mijn werk. Soms door te reageren, vaker door precies datgene te doen waarvan je als columnist denkt: dit kan ik zelf niet satirischer verzinnen. Mijn dankbaarheid strekt zich daarom zelfs uit tot de politieke en bestuurlijke hofleveranciers van mijn columns. Zonder hun onvermoeibare inzet zou mijn toetsenbord aanzienlijk meer rust krijgen. Vandaag vier ik dus niet alleen dat ik opnieuw een jaar verder ben. Ik vier dat ik er nog ben, dat ik nog schrijf en dat jullie nog lezen. Een mens ontdekt pas hoe groot zijn kring werkelijk is wanneer hij zelf even niet meer stevig in het midden kan staan. Dank voor jullie betrokkenheid. Jullie hebben mij niet alleen gevolgd, jullie hebben mij mede overeind gehouden. #verjaardag #dankbaarheid #columnist

Een recent rapport van een onafhankelijke toezichthouder schetst een verontrustend beeld van de oorlog tegen Iran, met ernstige munitietekorten, logistieke problemen en aanzienlijke materiële en menselijke verliezen, wat in tegenspraak is met Trumps beweringen dat de Verenigde Staten de oorlog met gemak winnen. #IranOorlog #Munitietekort #Trump

Na 150 uur verhoren en het bestuderen van 1 miljoen documenten, onthult de coronacommissie dat er nog veel te leren valt van de crisis, waaronder de noodzaak voor betere crisisvoorbereiding, meer interne tegenspraak, en de blijvende impact van de pandemie op de maatschappij en de betrokkenen. #coronaverhoren #pandemischeparaathijd #crisisbestrijding

Uit gelekte appjes van het coronakabinet onder leiding van Rutte blijkt dat ministers soms op een frustrerende en denigrerende manier over elkaar spraken, wat de spanning en de beperkte ruimte voor tegenspraak binnen het kabinet tijdens de coronamaatregelen illustreert. #Coronamaatregelen #Politiek #Kabinet

Een ochtendcolumn Een groep ambtenaren die zich heeft aangesloten bij Extinction Rebellion wil dat het kabinet klimaatverandering uitroept tot nationale noodsituatie. De ambtseed zou daartoe verplichten, een ambtenaar dient het algemeen belang. Dat klinkt vooral overtuigend zolang de definitie van het algemeen belang overeenkomt met de eigen overtuiging. Stel dat honderd ambtenaren van Justitie, IND en COA zich aansluiten bij een beweging die de Nederlandse grenzen wil sluiten. Immigratie bedreigt volgens de groep de woningmarkt, verzorgingsstaat en sociale samenhang. Het kabinet moet daarom een nationale migratienoodsituatie uitroepen. Bij weigering volgt de gang naar de rechter. De ambtseed laat volgens de betrokken ambtenaren geen andere keuze. Het debat over ambtelijk activisme zou vermoedelijk onmiddellijk veranderen. Principieel verandert er niets. Klimaatactivist en migratieactivist volgen dezelfde redenering, een politieke overtuiging wordt tot algemeen belang verklaard en het ambt verschaft een bijzondere verantwoordelijkheid om daarvoor op te komen. Daar zit de verwarring. Een ambtenaar werkt voor het algemeen belang, maar bepaalt niet zelfstandig wat dat belang inhoudt. Daarover gaat politiek. Klimaat, migratie, belastingen, defensie en landbouw zijn politieke onderwerpen omdat over de gewenste uitkomst legitiem verschil van inzicht bestaat. Juist daarom heeft de ambtelijke organisatie een bijzondere positie. Ministers komen en gaan, kabinetten wisselen van kleur. Het ministerie dat vandaag een ruimhartig asielbeleid uitvoert, kan morgen opdracht krijgen immigratie te beperken. De kwaliteit van het ambtelijk apparaat ligt in het vermogen beide opdrachten professioneel uit te voeren, binnen wet en rechtsstaat. Dat sluit tegenspraak niet uit. Een ambtenaar mag waarschuwen dat beleid onuitvoerbaar, onrechtmatig of onverstandig is. De Raad van State benadrukte bij de nieuwe ambtseed die professionele verantwoordelijkheid, en waarschuwde tegelijk dat de ambtseed geen afbreuk mag doen aan politieke neutraliteit. De grens wordt zichtbaar wanneer professioneel advies overgaat in politieke mobilisatie vanuit het ambt. Ambtenaren hebben vrijheid van meningsuiting, vereniging en demonstratie. De Ambtenarenwet begrenst die vrijheid wanneer de goede vervulling van de functie of de openbare dienst in gevaar komt. De gedragscode van het Rijk verlangt daarnaast onafhankelijkheid en onpartijdigheid. Daarmee komt de burger in beeld. Een asielzoeker tegenover een IND-ambtenaar hoort zich niet af te vragen of de behandelaar zaterdag demonstreerde voor gesloten grenzen. Een ondernemer met een klimaatvergunning hoort evenmin te hoeven onderzoeken of de behandelend ambtenaar actief is bij Extinction Rebellion. Vertrouwen in de overheid veronderstelt dat persoonlijke politieke overtuigingen bij het loket verdwijnen. De symmetrie maakt het principe zichtbaar. Wie de klimaatactivistische ambtenaar vanuit het ambt politieke druk laat uitoefenen, moet dezelfde ruimte gunnen aan de ambtenaar die immigratie wil stoppen, abortus wil beperken, ontwikkelingshulp wil afschaffen of kernenergie wil versnellen. Een grondrecht verandert niet van karakter wanneer een andere politieke overtuiging er gebruik van maakt. #Klimaatverandering #Politiek #Ambtenaren

Ik ben er doorheen en dat viel niet mee! De hele Slack-chat van de vier auteurs van het 'Proximal Origin' artikel. Ik ben eigenlijk wel een ontdaan. Dit is een staaltje groepsdenken zoals ik dat nog niet heel vaak heb gezien en waarbij toch niet heel onpartijdige mensen als @MarionKoopmans en @mkeulemans als genuanceerd en weloverwogen afsteken. De meest voorkomende woorden zijn zonder twijfel 'idiot', 'stupid' en 'dumb'. 'Bollocks' en 'bullshit' zijn ook ruimschoots vertegenwoordigd. Met daaropvolgend 'racist', 'xenofobic en 'conspiracy'. De benamingen voor de afzonderlijke wetenschappers die ze op de korrel nemen, laat ik voor de lezer zelf. Nu zijn mijn privéchats ook niet bijster vriendelijk en daar zouden sommige mensen ook rode oortjes van krijgen, dus ik kan dat tot op zekere hoogte wel begrijpen en er ook wel om lachen. Maar deze vier mensen uiten zich ook op de meest onbeschofte manier over mensen met wie ze wel contact hebben en waar ze zelfs mee samenwerken. En wat werkelijk beschamend is, is hoe ze met @Ayjchan omgaan in hun privé-chat. Dat is echt beneden alle peil. En als er al wetenschappers zijn waarvoor ze wel enig respect op kunnen brengen, is dat onmiddellijk verdwenen zodra zij iets zeggen dat niet in hun straatje te pas komt. Dan zijn ze opeens 'ontzettend dom', zijn het idioten, racisten, xenofoben en complotdenkers. Het strookt met de werkelijk verbluffend eigendunk die deze vier hebben. Alleen zij weten hoe het zit, alleen zij hebben verstand van zaken en andere wetenschappers zijn simpelweg niet slim genoeg om er iets van te begrijpen. Het maakt ze blind voor hun eigen tekortkomingen en doof voor elk tegengeluid. En het maakt ze vooral blind voor hun eigen gebrek aan kennis, met name als het gaat om kennis buiten hun vakgebied die een lableak waarschijnlijker maken. Bij tijd en wijle is het aandoenlijk hoe ze zichzelf wijsmaken dat zij alleen maar zuivere wetenschap bedrijven terwijl de hele chat doordrenkt is van politiek. En het wordt potsierlijk als ze zichzelf bij herhaling 180 graden tegenspreken. Zo vertellen ze elkaar spottend dat als er sprake zou zijn van een groot complot om een #labontsnapping onder het tapijt te schuiven, dit nooit geheim zou kunnen worden. Maar als het gaat om een zoönose, zegt Andersen doodleuk: "They [de Chinese autoriteiten] know it’s the farming…." Waarop Holmes zegt: "It’s definitely sounding that way…" En ook Garry ziet dat scenario helemaal voor zich. Zo moet het gegaan zijn. Blijkbaar is het helemaal niet moeilijk om dat wél geheim te houden, terwijl daarbij veel meer mensen betrokken zouden zijn. En als we het dan toch over complotdenkers hebben, deze vier heren kunnen er ook wat van. De meest vergezochte verbanden en motivaties worden als vanzelfsprekende waarheden uitgesproken. Ik snap nu wel waar het misgegaan is. Wil je enigszins in de buurt van de werkelijkheid blijven, moet je je eigen tegenspraak organiseren. Dat ontbrak in het geheel bij deze vier wetenschappers, die zich daardoor steeds dieper ingroeven in hun eigen waarheid. Je ziet in het verloop van de tijd in de privé-chat dat langzaam alle twijfel verdwijnt zonder dat er echt nieuwe bevindingen zijn, dat de stellingen steeds sterker betrokken wordt en dat elk tegengeluid steeds agressiever wordt benaderd. Totdat de grootste schok komt: DEFUSE van DARPA. Heel even haalt ze dat terug in de realiteit. En het is veelzeggend wat Rambaut hier uiteindelijk van zegt: "We just need to re-convince ourselves that it is just a coincidence..." En eigenlijk blijft het daarbij. Daarna wordt er eigenlijk niet meer gesproken over DEFUSE. Want wat niet van pas komt, wordt gewoon doodgezwegen. Dat was al een duidelijk patroon en dat wordt in deze complete Slack-chat nog eens pijnlijk duidelijk. #OriginOfCovid #WuhanTrilogie #ProximalOrigin #Wetenschap #Complotdenkers

Goede analyse van hoe Hugo de Jonge als minister kritische artsen niet met betere argumenten bestreed, maar hen maatschappelijk en professioneel onder druk zette. In plaats van open debat normaliseerde hij een klimaat waarin tegenspraak risico’s met zich meebracht voor iemands loopbaan. Dit soort machtsuitoefening verdient serieuze kritische beschouwing. #HugoDeJonge #OpenDebat #Machtsuitoefening

Hier verraadt Hugo de Jonge zichzelf. Hij bemoeide zich volgens eigen zeggen niet met individuele artsen; hij wilde alleen “toetsen of het systeem werkte”. Vervolgens legt hij uit wat dat betekende: vaccinatie was de norm, kritische artsen waren ondermijnend en de IGJ moest zichtbaar handhavend optreden. Met andere woorden: hij bepaalde eerst welke medische opvatting politiek correct was en controleerde daarna of de inspectie afwijkende artsen wel hard genoeg aanpakte. Zijn ontsnappingsroute is even doorzichtig als smerig: hij beoordeelde zogenaamd geen personen, hij controleerde alleen het stelsel. Maar dat deed hij door specifieke huisartsen te laten volgen, hun beroepsuitoefening ter discussie te stellen en van de inspectie zichtbaar optreden te eisen. Hugo gebruikte individuele artsen als testobject om te zien of het systeem van intimidatie goed genoeg functioneerde. Dit was geen onafhankelijke handhaving. Dit was een minister die medische tegenspraak als beleidsprobleem behandelde en de toezichthouder wilde inzetten om de vaccinatiebereidheid te beschermen. Niet de patiënt stond centraal, maar gehoorzaamheid aan de politieke norm. En jaren later noemt hij dat nog steeds een les: de inspectie moet desinformatie harder kunnen bestrijden. Hij heeft dus niets geleerd. Hij vindt alleen dat de machine de volgende keer sneller en zichtbaarder moet toeslaan. #vaccinatie #gezondheidszorg #politiek

Hier zie je waarom Hugo de Jonge zo gevaarlijk was. Hij bestreed kritische artsen niet met betere argumenten, maar maakte hen maatschappelijk verdacht en professioneel kwetsbaar. Eerst reduceert hij echte artsen tot een vaag clubje “medisch geschoolden”. Daarna noemt hij hun medische oordeel “ondermijnend” en vraagt hij waarom zij überhaupt nog hun vak mogen uitoefenen. Dat is geen debat. Dat is een minister die de gedachte aan beroepsverboden normaliseert voor artsen die zijn beleid tegenspreken. En daarna komt de smerigste truc: de inspectie was zogenaamd volledig onafhankelijk. Natuurlijk gaf hij geen bevel op papier. Dat hoefde ook niet. Een minister die namen noemt, afwijkende artsen als staatsgevaarlijk framet en hun bevoegdheid ter discussie stelt, heeft zijn boodschap allang afgegeven. De bureaucratie doet de rest en de politicus houdt zijn handen schoon. Dat maakt Hugo gevaarlijker dan een schreeuwende autocraat. Hij hoeft niemand openlijk het zwijgen op te leggen. Hij creëert een klimaat waarin artsen begrijpen dat twijfel hun reputatie, inkomen en beroep kan kosten. Daarna presenteert hij de overgebleven stilte als “99, zoveel procent consensus”. Eerst maak je tegenspraak gevaarlijk. Daarna wijs je op het gebrek aan tegenspraak als bewijs dat je gelijk had. Hugo hoefde kritische artsen niet rechtstreeks het zwijgen op te leggen. Het was genoeg om duidelijk te maken dat tegenspraak hun reputatie, inkomen en beroepsregistratie kon kosten. Hugo de Jonge bewaakte tijdens corona niet alleen het beleid. Hij hielp de grenzen bewaken van wat artsen nog mochten denken, zeggen en onderzoeken zonder hun loopbaan te riskeren. Dat is geen leiderschap. Dat is politiek machtsmisbruik met een medische verpakking. #HugoDeJonge #Politiek #Gezondheidszorg

Hugo de Jonge verscheen voor zijn eerste coronaverhoor, waarin ongemakkelijke vragen werden gesteld over zijn hoge ambities, gebrek aan tegenspraak, en de aanpak van de pandemie, terwijl politici reflecteerden op lessen uit vroegere besluiten en het belang van bredere advisering door experts. #coronaverhoor #HugodeJonge #coronabeleid

Hugo de Jonge, de voormalige coronaminister, staat voor een verhoor waar ongemakkelijke vragen worden gesteld over zijn leiderschap, gebrek aan tegenspraak en ambitieuze doelstellingen tijdens de pandemie, terwijl de coronacommissie terugkijkt op lessen die getrokken kunnen worden uit zijn aanpak. #HugoDeJonge #corona #politiek

Wierd Duk: "Dat is wat Erlings beweerde: Forum bedreigt de democratische rechtsstaat. Als ze aan de macht komen, schaffen ze de democratie af. Waar baseert zo'n Erlings zich op?" Alweer een claim aan het adres van Forum voor Democratie die niet op feiten is gebaseerd. Chris Aalberts: "Dat weet ik niet zo goed. Want het staat niet in hun programma. Je kunt dat slecht bewijzen. Dat vind ik toch bangmakerij." Wierd Duk: "En dat wordt zonder enige tegenspraak aan die tafel gezegd." #Democratie #Politiek #Feiten

Medewerkers van de omstreden pornosite Motherless hebben zelf beelden van kindermisbruik op hun platform geplaatst, wat in tegenspraak is met eerdere claims dat alle illegale content door gebruikers werd geüpload, en dit komt aan het licht te midden van een lopend onderzoek naar de site. #Motherless #kinderporno #misbruik

Kijk de geïrriteerdheid van Van Asten van @D66 . Hij duldt totaal geen tegenspraak en praat alles wat krom is recht. Op de vraag waar de 10 steden blijven antwoord hij " 9 nieuwe grootschalige woongebieden kunnen ook steden zijn " Van Asten klinkt als een vierdehands autoverkoper. #Politiek #D66 #Wonen

Lees ook het boek van @EvaReports 'De Covidstaat': hoe (olv. ook Hugo de Jonge en Pieter Klok) alternatieve stemmen werden geweerd uit het corona-debat. Munnik sprak met acht - destijds gecancelde - deskundigen: "Er moest met één mond worden gesproken. Tegenspraak werd verdacht gemaakt". Laat dit een les zijn voor een volgende crisis: https://t.co/ab7D8xZOcv #COVID19 #vrijheidvanmeningsuiting #gezondheidszorg

X ondermijnt niet “de democratie”, X is de enige plek waar de burgers nog echt hun stem kunnen laten horen. En die stem is een hoop mensen niet welgevallig. Die is anders dan wat onze regering doet, en anders dan wat de media ons tracht te voeren. Op X wordt de woede daarover geuit. En dat is niet democratieondermijnend, dat is ondermijnend voor de enorme arrogantie die onze regering heeft. Die willen nml gewoon hun goddelijke gang willen kunnen gaan zonder enige tegenspraak, ook al stemmen burgers en masse voor iets anders. #WeSeeYou #Democratie #Stemrecht #Vrijheid

Amerikaanse spionagediensten hebben vastgesteld dat Iran zijn wapencapaciteiten, waaronder drones, sneller herstelt dan de VS hadden verwacht, wat in tegenspraak is met de beweringen van president Trump en andere hoge functionarissen dat Iran militair verzwakt is door de recente bombardementen. #Iran #Wapenindustrie #Spionagediensten